1. Gdy w czerwcu płoną leśne ścieżynki….- archiwa kategorii

1. Gdy w czerwcu płoną leśne ścieżynki….

27 cze 2009. Kategorie: 1. Gdy w czerwcu płoną leśne ścieżynki...., I. A oto ostatnie wpisy, najnowsze, XII. ciekawostki przyrodnicze | Komentarze (0) »

Zobaczyłam wspaniałe zjawisko:   ścieżynka leśna zapłonęła rdzawoczerwoną barwą i zachwyciła mnie. Czemuż o tym nie opowiedzieć!

Rodzaj -  Płonnik – obejmuje kilka gatunków, z których znam, niestety, jedynie pięć: płonnik pospolity, zwany niekiedy błotnym P.commune, płonnik jałowcowaty P. juniperinum, płonnik cienki P. strictum. płonnik włosisty P. piliferum i płonnik wysmukły P. gracile, co  go widziałam ledwie jeden raz.

Mszaki, do których zalicza się rodzaj Płonnik są roślinami zarodnikowymi, co znaczy, że rozmnażają się dzięki licznym, drobniutkim jak puder zarodnikom, które powstają w puszce zarodnikowej, przykrytej czapeczką do czasu dojrzałości zarodników. Czapeczka chwieje się na łodyżce bezlistnej zwanej setą,  a wyrasta z wierzchołka ulistnionej , zielonej łodyżki tworzącej podstawową część składową darni – z zapłodnionej komórki jajowej.
I od razu widać, że mchy, choć to proste rośliny, nie są wcale takie proste. Ulistnione łodyżki z zielonymi liśćmi, ustawionymi spiralnie zbierają wodę z opadów, a że zwykle tworzą grupy zwane popularnie darniami, czyli mniej lub bardziej rozrośnięte mszyste poduszki – woda trzyma się aż do zużycia i wyschnięcia.  Każdy, kto po deszczu lub nawet po porannej rosie usiadł na takiej poduszce – szybko doświadczył tej wilgoci mocząc się tam, gdzie nie jest ona potrzebna.
Więc w podsumowaniu możemy powiedzieć, że zielona część tworząca darnie to gametofit, ponieważ na szczytach ulistnionych mchowych łodyżek, w rodniach - gametangiach żeńskich – powstają komórki jajowe, a w plemniach/ gametangiach męskich/ – plemniki. W  wodzie zatrzymywanej w darniach , plemniki płyną szukając komórek jajowych, by je zapłodnić, łącząc się wespół.
Po zapłodnieniu czyli na szczytach ulistnionych łodyżek zaczynają wyrastać czerwonawe,  bezlistne łodyżki – owe sety – zakończone puszkami, wewnątrz których powstają zarodniki. To one płoną swoimi barwami!!! Po dojrzeniu spada czapeczka, a zarodniki wraz z wiatrem rozsiewają się wokoło. Kiedyś będą ciągiem dalszym darni płonnika.         Ponieważ ta bezlistna część rośliny, tworząca spory czyli zarodniki nosi nazwę sporofilu, to cała część rośliny wyrastającej ponad gametofit nosi nazwę sporofitu czyli części mchu, tworzącej spory czyli zarodniki.
Niezależnie od gatunku płonniki w czasie wiosny przybierają kolor czerwono-pomarańczowordzawy, więc miejsca ich rozmnażania są rdzawoczerwone czyli płoną ową barwą. Nazwa „płonniki” bierze się od płonących kolorystycznie ścieżek czy placyków , na których darnie płonników tworzą wiosną owe sety czyli poduszki z puszkami    zarodników, o barwach płonących, rdzawoczerwonych. Proszę popatrzcie sami….
A może owa nazwa „płonne” pochodzi od płonych części czerwonawych mchów? Płonych czyli zarodnikowych….